|
تاریخ درج خبر :
جمعه, 25 تير 1389 منبع خبر:
روابط عمومی اتحادیه قالی تبربز
گفتگویی با مدير شركت ستاك، طراح و مجري پروژه شناسنامهدار كردن قالي ايران با فناوري RFID
شما اگر از آن دسته فعالان هنر- صنعت قالی ایران هستید که اخبار مرتبط با این صنعت را دنبال ميکنید، قطعا بارها با تیتری شبیه به "پروژه شناسنامهدار کردن قالی ایران" یا تیترهاي خبری نزدیک به آن در مطبوعات و رادیو و تلویزیون برخورد کرده اید و احتمالا پس از شنیدن خبر، کسب اطلاعات و آگاهی بیشتر از جزيیات اجرایی این پروژه برای شما هم جالب بوده است.
متاسفانه در سالهاي گذشته جز کلیگوییهاي تكراري و مرسوم، اخبار دقيق و جامعی در مورد مراحل اجرایی و نتایج این پروژهها منتشر نشده و این شائبه در اذهان عمومی تشدید شده که این اخبار بیشتر جنبه تبلیغاتی دارد تا جنبه عملی!
بیاطلاعی از چند و چون این پروژه و سکوت در مورد جزيیات آن تا همين اواخر ادامه داشت تا اینکه در اسفندماه سال 88، اتحادیه تولیدکنندگان و بافندگان قالی کلانشهر تبریز در سومین جشنواره گره زرین قالی آذربایجان، همزمان با رونمایی از 3 پروژه مرتبط با حوزه فناوری اطلاعات در قالب پروژه مثلث طلایی (اتوماسیون تحت وب، پورتال استانی و نمایشگاه مجازی قالی آذربایجان)، رسما از پیشرفت 80 درصدی پروژه " گواهی الکترونیکی اصالت قالی ایران" خبر داده و وعده كرد که از اولین قالیهاي تجهيز شده به فناوری RFID در اواخر تابستان 89 رونمایی خواهد شد.
نکته جالب اینجا بود که برخلاف رویه سابق، اين بار خبر يادشده در جشنواره و پشت تریبون کنفرانس خبری بایگانی نشد و چند روز پس از آن با حضور اهل رسانه، رييس اداره فرش استان آذربايجان شرقي به همراه رييس اتحادیه قالی تبریز از مکان اجرای طرح واقع در پارک علم و فناوری استان آذربایجان شرقی ديدن كردند و در حضور خبرنگاران، گزارش پیشرفت کار از زبان مجریان طرح ارايه شد.
سوالي که در این بین برای خيليها مطرح شد، این بود که مجری این طرح چه نهاد يا چه کسی است و اساسا این طرح را مرکز ملی فرش ایران اجرا ميکند یا اتحادیه قالی تبریز؟
اسماعیل چمنی، نايب رييس اتحادیه تولیدکنندگان و بافندگان قالی کشور و رييس اتحادیه قالی تبریز در پاسخ به این سوال گفته بود: پروژه گواهی الکترونیکی اصالت قالی ایران با هماهنگی اداره فرش سازمان بازرگانی استان آذربایجان شرقی و نظارت مستقیم وزارت علوم، تحقیقات و فناوری (پارک علم و فناوری استان آذربایجان شرقی) توسط این اتحادیه و با همکاری شرکت ستاک اجرا شده و تاکنون هیچ نهاد دیگری در اجرای آن مشارکت نداشته است. وی همچنين از ارايه طرح مشابهی توسط مرکز ملی فرش ایران خبر داده و گفته بود: اخیرا باخبر شدهایم که مرکز ملی فرش ایران نیز قصد اجرای پروژه مشابهی را دارد. ما و همکارانمان در پروژه گواهی الکترونیکی اصالت قالی ایران، ضمن ابراز خوشحالی از فراگیر شدن این موضوع، اعلام آمادگی ميکنیم که براي صرفهجویی در هزینه بیتالمال، تجارب به دست آمده خود را بدون هیچ چشمداشتی در اختیار مرکز ملی فرش ایران گذاشته و در جهت اجرای شایسته طرح مذکور، کمال همکاری را با این مرکز داشته باشیم، چرا که برای این اتحادیه و یقینا مدیران شرکت ستاک، ایجاد تحول ساختاری در دیدگاه مدیریتی هنر- صنعت قالی ایران و توسعه خدمترسانی به فعالان این هنر-صنعت اهمیت دارد نه کسب اسم و رسم مقطعی از اجرای یک پروژه استانی!
برای درک بهتر این ضرورتها، در دفتر مرکزی شرکت ستاک، طراح و مجری پروژه گواهی الکترونیکی اصالت قالی ایران با مهندس نادر آقازاده، مدیرعامل شرکت در مورد جزيیات پروژه گفتوگو كردهايم.
چه شد که شرکت ستاک وارد تعامل سازنده با اتحادیه قالی کلانشهر تبریز شد و با تدوین راهکارهاي جامع مبتنی بر فناوری اطلاعات، مسیر تحول اداری این اتحادیه را تسهیل كرد و طرح جامع گواهی الکترونیکی اصالت قالی ایران را وارد چرخه اجرايي كرد؟
آغاز همکاری این دو مجموعه به سال 86 برمیگردد، ولی سابقه همکاری دوجانبه در مقایسه با کیفیت تعاملات صورت گرفته اهمیت چندانی ندارد، زيرا ما در مدت كوتاه همکاری توانستهایم با رویکردي منعطف و در عین حال درمانگر به عارضه یابی و رفع چالشهاي موجود در یکی از بدنههاي کاملا سنتی سیستم مدیریتی کشور بپردازيم. به این معنا که همکاری ما با اتحادیه قالی تبریز به اجرای یک پروژه مشخص محدود نشده و طرحهاي متفاوتی با هدف رسیدن به جایگاه مطلوب در تصمیمسازی و خدمترسانی تعریف شده و براي اجرای جامع آن اقدامات لازم صورت گرفته است که در این راستا ميتوان به طرحهاي راهاندازی پورتال اتحادیه تبریز، پیادهسازی اتوماسیون تحت وب اتحادیه، ارايه پروژه یک ویترین، یک ميلیارد بازدیدکننده و اجرای پروژه مثلث طلایی اشاره كرد.
همکاری شركت شما با این اتحادیه تا چه مقطعی ادامه خواهد يافت؟
ما در این زمينه یک رویکرد مشخص داریم و آن هم تبدیل اتحادیه قالی تبریز به یک اتحادیه نمونه و الگوی کشوری در این هنر- صنعت و چه بسا در صنایع و مجامع دیگر است و قطعا تا رسیدن به آن یکدیگر را در کنار هم خواهیم دید.
چرا اتحادیه قالی تبریز؟ منظور این است که چرا اتحادیه دیگری را برای ایجاد این تحول همه جانبه انتخاب نکردید؟
علت این تصمیم را ميتوان در دو مورد عمده خلاصه کرد: دلیل اول و شاید اصلیترین دلیل به ماهيت قالی، این ميراث ملی برمیگردد، چرا که این ميراث همیشه ماندگار در طول تاریخ توانسته است موجبات بقاي اقتصاد کشور و حیات صنایع مختلف را فراهم آورد و اکنون که این هنر-صنعت به دلیل مشکلات عمدتا ساختاری با رکود نسبی مواجه شده، شاید وظیفه بخشهايي نظیر فناوری اطلاعات باشد که بیمنت برای دستگیری این صنعت بشتابد.
دلیل دوم بیشتر به وسعت نظر مدیریت فعلی اتحاديه و همکاران ایشان برمیگردد كه جا دارد از زحمات و تلاشهاي ریاست و ديگر دستاندرکاران این اتحادیه تشکر ویژه كنم. چرا که برای ایجاد تحول ساختاری، وجود روحیه تغییرپذیری و پذیرش درون سازمانی همیشه یک پیش شرط بوده و متاسفانه ما این روحیه را کمتر در دیگر مدیران مجامع صنفی و صنعتی مشاهده ميکنیم.
مثلا در این صنف خاص، ما در مقاطع مختلف طی جلسات رسمی در کمیته فرش استان، دست تعاون را به سوی اتحادیههاي دیگر این صنف دراز کردهایم، ولی هنوز گرمی دست هیچ یک از آنها را احساس نکردهایم و طبیعی است که ایجاد تحول ساختاری، خارج از مباحث شعاری آن به یک تعامل سازنده نیاز دارد.
در مورد پروژه گواهی الکترونیکی اصالت قالی ایران بيشتر توضيح دهيد، پروژهای که در مورد آن اخیرا اخبار زیادی منتشر شده است؟
پروژه گواهی الکترونیکی اصالت قالی ایران، پس از برگزاری چندین جلسه هم اندیشی و استماع نظرات استادان، بازرگانان، کارشناسان فن و تبیین ضرورتها و چالشهاي پیش روی صنعت قالی ایران در آبان ماه سال 1386، شکل گرفت و بلافاصله پس از مذاكرات مقدماتی، مراحل امکان سنجی اولیه انجام و کارهاي تحقیقاتی این پروژه براي ارايه راهکار عملیاتی برای برون رفت از چالشهاي موجود آغاز شد که نتیجه این تحقیقات در خرداد 1387 طی طرح جامعی تدوین شد و برای بررسی مدیران و صاحبنظران در سطح استان آذربایجان شرقی ارايه گردید، و ماحصلاش آن شد که هماکنون شاهدش هستید.
شاید برای خیلیها اين سوال مطرح باشد که چرا شرکت ستاک و اتحادیه قالی تبریز با وجود آغاز عملیات اجرایی پروژه از اواسط سال 86، در خصوص آن تا اواخر سال 88 سیاست سکوت را در پیش گرفته بودند و این در حالی است که این طرح از جنبه تبلیغاتی فوقالعادهای برخوردار است.
دلیل این کار برای ما خیلی ساده است، چرا که از لحظه شروع همكاري این دو مجموعه، یک هدف همه سیاستهاي کاری را تحتالشعاع قرار داده بود و آن هم پایبندی به اصل عملگرایی به معنای عینیت بخشیدن به اين مفهوم است که: "مشک آن است که خود ببوید، نه آنکه عطار بگوید".
اهداف کلان شما در پروژه RFID چه محورهايي دارد؟
این طرح در روزهاي آغازین با هدف صیانت از هویت قالی، بهعنوان سفیر فرهنگی کشور عزیزمان ایران پایهریزی شد و شکل گرفت، اما چندی نگذشت که با پیشرفت مطالعات تحقیقی، تکمیلی و تطبیقی، رسالت مجریان آن بیش از پیش سنگین شد و ضرورت واکاوی جوانب مختلف پروژه احساس شد.
این رویکرد سبب شد تا دغدغههاي صنفی و مدیریتی هم بر رسالتهاي موجود این طرح افزوده شود، دغدغههایی که از یک دستبرد فرهنگی در سطح جهانی خبر ميداد. چالشهاي مشروحی که زخمهاي جدی را واگویی ميکردند، زخمهایی که ریشه در ساختارهاي غیراصولی و اغلب سنتی فرآیندهاي موجود نه تنها در بخش صادرات و عرضه قالی، بلکه در ديگر حلقههاي زنجیره تامین این کالای نفیس و ارزشمند داشتند.
از این رو پروژه گواهی الکترونیکی اصالت قالی، با نگاهی گویاتر در قالب طرحی جامع تعریف شد که در آن صیانت از هویت قالی ایران، کاهش هزینهها، تقلیل خطای انسانی، افزایش سرعت مکانیزاسیون فرآيندهاي اداری، بهبود و تسریع جمعآوري اطلاعات، طبقهبندی اطلاعات به منظور تقویت قدرت تصمیم گیری مدیران و ساماندهی مجدد کنترل بازارهاي داخلی و خارجی از اهداف اصلی به شمار ميرفت.
شما در این پروژه چگونه ميخواهید از هویت قالی ایرانی دفاع کنید ؟
به زبان ساده، در این پروژه قالیهاي تولید شده، در کارگاههاي متمرکز و یا مراکز فروش قالی و یا در مبادی خاصی که مورد تاييد مراجع ذی صلاح باشد به برچسبهاي هوشمند مبتنی بر RFID مجهز ميشوند و در حین این تجهیز، شناسنامه قالی اعم از اندازه، رجشمار، عنوان طرح، تعداد رنگ، محل تولید، نام طراح، نام تولیدکننده و... از طریق نرم افزار و سخت افزار ویژهای در تراشه موجود در تگ الصاق شده، ذخیره و به نوعی پرونده ثبتی قالی به صورت الکترونیکی تشکیل ميشود. از این لحظه به بعد، قالی مذکور در مبادی و مراکزی که نیاز به تشخیص هویت و اصالت آن باشد قابل شناسایی و گواهی خواهد بود.
آیا اجرای این طرح از محدودیت جغرافیایی برخوردار است؟
این طرح از ابتدا در مقیاس بینالمللی طراحی شده و هیچ محدودیت جغرافیایی برای آن در نظر گرفته نشده است و ما آمادگی این را داریم که امکان رهگیری قالی ایرانی مجهز به این فناوری را در نقاط مختلف جهان فراهم كنيم.
اشاره کردید که این طرح ميتواند تسهيل اموري چون مدیریت بازار و رعایت قانون کپی رایت را به همراه داشته باشد، در اين مورد بيشتر توضيح دهيد؟
در حال حاضر بسياري از مشكلات پیش روی این هنر- صنعت به کمبود اطلاعات مدیریتی و نبودن امکان واکاوی و پردازش اطلاعات موجود برمیگردد و این روند تا زمانی که اصلاح نشود آش همان خواهد بود و کاسه همان!
اگر ما اطلاعات دقیق مربوط به قالیهاي تولید شده را از منبع موثقی استخراج و ثبت كنيم و این اطلاعات صحیح و کارشناسی شده را در برچسبهاي هوشمند نصب شده روی قالیها ذخیره کنیم، دیگر امکان جعل طرحهاي شناخته شده قالی به راحتی آب خوردن فعلی ميسر نخواهد بود و شاهد این همه از هم گسیختگی در تولید، مدیریت بازار و سلیقهیابی نخواهیم بود. همچنين با نبود شفافیت در نحوه تعیین و تخصیص جوایز صادراتی روبهرو نخواهیم بود.
اینگونه برداشت ميشود که شما بیشتر روی دستاوردهاي نرمافزاری پروژه تاکید دارید تا جنبه سختافزاری آن، آیا اين برداشت صحیح است؟
بله، شک نکنید که واقعیت همین است. ما منکر پیچیدگیهاي سختافزاری این فناوری نیستیم و قطعا برای رفع نیازهاي این بخش برنامه ریزی ویژهای داریم، اما معتقدیم قرار نیست RFID از طریق چند تا تگ و یک قرائتگر مشکلات هنر- صنعت قالی ما را حل کند، قطعا امور را تسهیل خواهد كرد ولی مرتفع، هرگز!
متاسفانه ما در برخی از اظهارنظرها، شاهد تاکید بیش از حد کارشناسان محترم روی مسايلی چون مشخصات فنی سخت افزار به کار گرفته شده و یا سیستم کدینگ و مسايلی از این دست هستیم.
به این عزیزان باید عرض کنم، ما معتقدیم نباید در این مقوله حاشیهها بر متن غالب شوند، ما متن را در ارايه راهکارهاي عملیاتی برای در اختیار گرفتن اطلاعات برای حل معضلاتی چون ضعف در تولید متناسب و با کیفیت، مدیریت نابسامان نظام عرضه و تقاضا، ضعف در مدیریت منابع مالی و انسانی، تخصیص ناهمگون بودجه در بخشهاي مختلف، ضعف در مدیریت و جهتدهی بازار، ضعف در سلیقه یابی و شناسایی بازارهاي هدف، نبود زیرساخت برای اجرای کامل قانون کپی رایت، مدیریت جوایز صادراتی و... تعریف ميکنیم و از منظر ما مسايلی چون مشخصات سخت افزاری RFID و یا سیستم کدینگ حاشیه محسوب ميشوند، چرا که بسته به شرایط زمانی و مکانی، اين مسايل دستخوش تغییر خواهد شد ولی یقینا اصل این قضیه که ما باید برای کنترل تغییرات در حال وقوع این هنر-صنعت، راهکار مبتنی بر فناوری ارايه دهیم همیشه پابرجاست و اگر برای ایجاد این تغییر نگرش راهکار ویژهای نداشته باشیم، نه RFID، نه Zigbee و نه هیچ فناوری دیگری راهگشا نخواهد بود.
مردم چه وقت ميتوانند منتظر رونمایی از نخستین قالیهاي مجهز شده به فناوریRFID و سامانه مدیریت اطلاعات یکپارچه آن باشند؟
پروژه گواهی الکترونیکی اصالت قالی ایران، تاكنون 93 درصد پیشرفت داشته و این نوید به شما داده ميشود که به مدد الهی تا پایان تابستان 89 شاهد اولین قالیهاي مجهز شده به این فناوری خواهیم بود.
|